Thông tư 133/2016/TT-BTC vẫn là căn cứ pháp lý chính cho chế độ kế toán của phần lớn doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Đồng Tháp và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, sau gần 10 năm áp dụng và được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 46/2025/TT-BTC. Đây là nhóm khách hàng đông nhất mà DR9 phục vụ hằng ngày, nên việc nắm đúng phạm vi áp dụng và nguyên tắc chung của Thông tư 133 là điều kiện để doanh nghiệp xây dựng đúng hệ thống sổ sách ngay từ đầu, tránh phải làm lại khi quyết toán thuế.
Thông tư 133/2016/TT-BTC quy định gì
Thông tư 133/2016/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành ngày 26/8/2016, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2017, hướng dẫn chế độ kế toán áp dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa thuộc mọi lĩnh vực, mọi thành phần kinh tế. Văn bản này đã được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 46/2025/TT-BTC — doanh nghiệp nên lưu ý đối chiếu cả hai văn bản khi tra cứu, không chỉ dừng ở bản gốc năm 2016.
Đối tượng áp dụng và trường hợp ngoại lệ
Thông tư 133 áp dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa (bao gồm cả doanh nghiệp siêu nhỏ nếu chọn áp dụng theo chế độ này thay vì Thông tư 58/2026/TT-BTC riêng cho DN siêu nhỏ), thuộc mọi lĩnh vực và thành phần kinh tế. Không áp dụng cho:
- Doanh nghiệp Nhà nước, doanh nghiệp do Nhà nước sở hữu trên 50% vốn điều lệ.
- Công ty đại chúng.
- Hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã (áp dụng chế độ kế toán riêng cho HTX).
- Doanh nghiệp có chế độ kế toán đặc thù do Bộ Tài chính ban hành/chấp thuận riêng.
Với phần lớn doanh nghiệp tư nhân, công ty TNHH, công ty cổ phần chưa niêm yết tại Đồng Tháp — không thuộc các trường hợp ngoại lệ trên — Thông tư 133 là chế độ kế toán mặc định phù hợp nhất.
3 nguyên tắc chung doanh nghiệp cần nắm
- Áp dụng Thông tư 133 và thông báo cơ quan thuế: đây là lựa chọn mặc định cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
- Được chọn chuyển sang Thông tư 200/2014/TT-BTC (chế độ kế toán doanh nghiệp tiêu chuẩn, đầy đủ hơn) nếu doanh nghiệp có nhu cầu báo cáo chi tiết hơn, với điều kiện thông báo cơ quan thuế và áp dụng nhất quán, không đổi qua lại tùy ý giữa hai chế độ trong cùng năm.
- Phải quay lại Thông tư 133 từ đầu năm tài chính kế tiếp nếu doanh nghiệp không còn đủ tiêu chí doanh nghiệp nhỏ và vừa theo quy định hiện hành.
Điểm thuận lợi so với chế độ kế toán doanh nghiệp tiêu chuẩn
So với Thông tư 200/2014/TT-BTC áp dụng cho doanh nghiệp quy mô lớn hơn, Thông tư 133 cho phép doanh nghiệp nhỏ và vừa linh hoạt hơn ở nhiều điểm:
- Chứng từ kế toán: chỉ mang tính hướng dẫn, không bắt buộc theo mẫu cứng — doanh nghiệp được tự thiết kế mẫu chứng từ riêng, miễn đảm bảo đủ nội dung chủ yếu theo quy định.
- Hệ thống tài khoản: được tự mở thêm tài khoản cấp 2, cấp 3 mà không cần xin phép; chỉ khi sửa đổi tài khoản cấp 1, cấp 2 (tên gọi, ký hiệu, nội dung, phương pháp hạch toán) mới cần Bộ Tài chính chấp thuận bằng văn bản.
- Sổ kế toán: biểu mẫu cũng mang tính hướng dẫn, doanh nghiệp được tự thiết kế miễn trình bày đầy đủ, rõ ràng, dễ kiểm tra, kiểm soát.
- Kế toán tiền: phải mở sổ ghi liên tục các khoản thu, chi hằng ngày; giao dịch ngoại tệ quy đổi theo tỷ giá giao dịch thực tế hoặc tỷ giá bình quân gia quyền; cuối kỳ phải đánh giá lại số dư tiền có gốc ngoại tệ theo tỷ giá chuyển khoản trung bình.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa nên làm gì để áp dụng đúng
- Xác định rõ doanh nghiệp có thuộc trường hợp ngoại lệ (DNNN, công ty đại chúng, HTX…) hay không trước khi áp dụng Thông tư 133.
- Nếu đang áp dụng Thông tư 200 nhưng thực tế quy mô nhỏ, nên rà soát lại xem có nên chuyển về Thông tư 133 để giảm tải công việc sổ sách hay không — nhưng phải cân nhắc yêu cầu thông báo và áp dụng nhất quán.
- Cập nhật các điểm sửa đổi từ Thông tư 46/2025/TT-BTC thay vì chỉ dùng bản gốc 2016, tránh áp dụng sót quy định mới.
- Theo dõi sát tiêu chí quy mô doanh nghiệp mỗi năm để biết có cần chuyển đổi chế độ kế toán từ đầu năm tài chính sau hay không.
DR9 đồng hành xây dựng sổ sách đúng chuẩn Thông tư 133
Đội ngũ kế toán — thuế DR9 trực tiếp xây dựng và rà soát hệ thống sổ sách kế toán theo đúng Thông tư 133/2016/TT-BTC (cập nhật theo Thông tư 46/2025/TT-BTC) cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Đồng Tháp và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Tham khảo dịch vụ lập sổ sách kế toán cho SME của DR9 để được tư vấn chi tiết. Doanh nghiệp siêu nhỏ đang cân nhắc giữa Thông tư 133 và chế độ riêng cho DN siêu nhỏ có thể tham khảo thêm bài viết về Thông tư 58/2026/TT-BTC để so sánh và chọn chế độ phù hợp nhất.
Liên hệ DR9 để được tư vấn miễn phí
Câu hỏi thường gặp
Thông tư 133/2016/TT-BTC áp dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa thuộc mọi lĩnh vực, mọi thành phần kinh tế, trừ doanh nghiệp Nhà nước, công ty đại chúng, hợp tác xã và doanh nghiệp có chế độ kế toán đặc thù riêng.
Có. Thông tư 133/2016/TT-BTC đã được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 46/2025/TT-BTC, doanh nghiệp nên đối chiếu cả hai văn bản khi tra cứu.
Có. Doanh nghiệp được tự mở thêm tài khoản cấp 2, cấp 3 mà không cần xin phép; chỉ khi sửa đổi tài khoản cấp 1, cấp 2 mới cần Bộ Tài chính chấp thuận bằng văn bản.
Bài viết được biên soạn bởi Hiếu — Kế toán trưởng tại DR9, 20 năm kinh nghiệm ngành thuế – kế toán, trong đó 10 năm phục vụ trực tiếp doanh nghiệp, hộ kinh doanh và hợp tác xã tại Đồng Tháp. Nội dung căn cứ Thông tư 133/2016/TT-BTC và Thông tư 46/2025/TT-BTC, cập nhật ngày 03/9/2026.
